Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2000 r. (Sygn. Akt II SAB 51/00) dotyczące bezczynności Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych w zakresie wyznaczenia terminu do rozpoznania odwołania od postanowienia zamawiającego o nieuwzględnie
Sygn. Akt II SAB 51/00
P O S T A N O W I E N I E
Dnia 15 czerwca 2000 r.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2000 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółki z o.o. (...) na bezczynność Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych w zakresie wyznaczenia terminu do rozpoznania odwołania od postanowienia zamawiającego o nieuwzględnieniu protestu wykonawcy
postanawia
- skargę odrzucić -
UZASADNIENIE
Zarząd Miasta (...) w toku postępowania o zamówienie publiczne odrzucił ofertę Spółki z o.o. (...) na zaprojektowanie miejsko-gminnej oczyszczalni ścieków w (...) wraz z kolektorami i infrastrukturą towarzyszącą. Spółka z o.o. (...) złożyła pisemny protest od tej czynności do zamawiającego. Spółka wobec rozstrzygnięcia protestu przez zamawiającego wniosła do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych odwołanie. Spółkę z o.o. (...) reprezentował adwokat (...), który sporządził odwołanie.
Do wniesionego odwołania nie został dołączony dowód uiszczenia wpisu, którego wymaga art. 86 a ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r., o zamówieniach publicznych.
Zgodnie z §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 marca 1998 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu od odwołań wnoszonych w postępowaniach o udzielenie zamówień publicznych /Dz. U. Nr 34, poz. 189/ wskazany wpis jest wpisem stałym i ma wysokość czterokrotnej kwoty najniższego wynagrodzenia pracowników za pracę, określonego przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej na podstawie Kodeksu pracy, obowiązującego w dniu wniesienia odwołania /por. też § 2 ust. 1 i ust. 2 cytowanego rozporządzenia RM/.
W powstałej sytuacji Prezes Urzędu Zamówień Publicznych, stosownie do dyspozycji zawartych w § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 marca 1998 r. wezwał odwołującego się od otrzymania wezwania, z pouczeniem, że nie usunięcie braku spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpoznania .
Jest poza sporem, że telegram z dnia 27 października 1999 r. wzywający Sp. z o.o. (...) do uiszczenia wpisu na wskazane konto bankowe został doręczony do siedziby Spółki 28 października 1999 r. o godz. 10.00 . Termin na uiszczenie wpisu upłynął więc 4 listopada 1999 r.
W myśl § 4 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 marca 1998 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu od odwołań wnoszonych w postępowaniach udzielenie zamówień publicznych, za dotrzymanie terminu uważa się również obciążenie konta bankowego odwołującego się. Dla ustalenia, czy czynność ta została dokonana w terminie, odwołujący się jest wzywany do przedstawienia kopii dowodu uiszczenia wpisu poprzez jego przesłanie na wskazany numer faksu.
W dniu 2 listopada 1999 r. uczestnicy postępowania odwoławczego i wyznaczeni do rozpatrzenia odwołania arbitrzy zostali powiadomieni o wyznaczeniu terminu posiedzenia zespołu arbitrów na 9 listopada 1999 r. w sprawie odwołania wniesionego przez Sp. z o.o. (...). Dodatkowo odwołujący się został poinformowany o konieczności posiadania oryginału dowodu uiszczenia wpisu od odwołania. Prezes UZP stwierdził, że wpis od odwołania nie został uiszczony w wymaganym terminie, to jest do dnia 4 listopada 1999 r. Wobec powyższego telegramem z 5 listopada 1999 r. Prezes UZP poinformował strony postępowania odwoławczego i arbitrów, że wyznaczone w sprawie posiedzenie zespołu arbitrów nie odbędzie się.
Pismem z dnia 5 listopada 1999 r. /data wpływu 8 listopada 1999 r./ pełnomocnik Spółki z o.o. (...) adwokat (...) złożył wniosek o skierowanie wniesionego 27 października 1999 r. odwołania Spółki (...) do rozpatrzenia przez zespół arbitrów dołączając tegoż wniosku kserokopię polecenia przelewu z dnia 5 listopada 1999 r. stanowiącą dowód uiszczenia wpisu. W uzasadnieniu wniosku adwokat (...) podniósł, że pozostawienie odwołania bez rozpoznania z powodu nie uiszczenia wpisu jest bezzasadne, bowiem wpis został uiszczony.
Ponadto Pełnomocnik Spółki z o.o. (...) wskazał, że jego zdaniem pozostawienie bez rozpoznania odwołania, od którego w wyznaczonym terminie nie został uiszczony wpis, nie ma umocowania prawnego. Ani przepisy ustawy o zamówieniach publicznych, ani rozporządzenie Rady Ministrów z 10 marca 1998 r. nie wprowadzają skutku w postaci pozostawienia bez rozpoznania odwołania, w przypadku nie opłacenia wpisu w terminie.
W odpowiedzi Urząd Zamówień Publicznych pismem z dnia 23 listopada 1999 r. nr (...) odmówił uwzględnienia wniosku pełnomocnika w przedmiocie skierowania odwołania do rozpatrzenia przez zespół arbitrów /powołano tutaj art. 86 a ust. 1 ustawy z 10.VI.1994 r. oraz rozporządzenie Rady Ministrów z 10.III.1998 r./.
Ustosunkowując się zaś do twierdzenia wnioskodawcy, jakoby wpis od wniesionego odwołania został uiszczony z zachowaniem wymaganego terminu podniesiono, iż kopia przelewu wskazuje, że wpłata została dokonana 5.XI.1999 r. a więc po upływie 7 dniowego terminu do jej uiszczenia /termin upłynął 4 listopada 1999 r./. Pełnomocnik Spółki z o.o. (...) ponowił swój wniosek o skierowanie odwołania do rozpatrzenia przez zespół arbitrów a Urząd Zamówień Publicznych podtrzymał swoje stanowisko.
Adwokat (...) - pełnomocnik Spółki z o.o. (...) złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę "na bezczynność Urzędu Zamówień Publicznych w sprawie dotyczącej odmowy wyznaczenia terminu dla rozpoznania odwołania od rozstrzygnięcia protestu od postanowienia zamawiającego - Zarząd Miasta (...) z 22.X.1999 r. w związku z odrzuceniem oferty Spółki z o.o. (...) w przetargu na zaprojektowanie miejsko-gminnej oczyszczalni ścieków w (...) z kolektorami i infrastrukturą towarzyszącą. Adwokat (...) wniósł o "zobowiązanie UZP do wyznaczenia terminu i skierowanie sprawy do rozpoznania przez zespól arbitrów".
W skardze, między innymi, podniesiono, że:
a/ że art. 86a ustawy o zamówieniach publicznych upoważnia Radę Ministrów jedynie do określenia wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu, nie zaś do określania skutków prawnych barku takiego wpisu lub nieterminowej jego wpłaty,
b) skutki barku lub opóźnionego dokonania wpisu powinien regulować akt rangi ustawowej,
c) podniesiono, że wezwanie do uiszczenia wpisu doręczono Spółce, ale nie doręczono jej pełnomocnikowi procesowemu /naruszenie art. 133 § 3 j.p.c./.
d) zarzucono także naruszenie art. 705 §1 k.p.c. w związku z art. 87 ustawy z dnia 10.VI.1994 r. o zamówieniach publicznych.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Zamówień Publicznych podtrzymał argumentację dotychczas prezentowaną w sprawie przez Urząd.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Analiza przepisów ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych jednoznacznie wskazuje, że przewidziane w niej protesty i odwołania dostawcy lub wykonawcy od czynności podjętych przez zamawiającego w toku postępowania o zamówienie publiczne mają cywilistyczny charakter, co wyklucza możliwość stosowania w nich instytucji postępowania administracyjnego. Między zamawiającym a dostawą lub wykonawcą nie istnieje żaden stosunek władczy /administracyjno prawny/ a stosunek cywilnoprawny poddany przez ustawę specjalnej reglamentacji.
Do specjalnego postępowania "odwoławczego" /nie można go mylić z klasycznym postępowaniem odwoławczym z kodeksu postępowania administracyjnego/ stosuje się ustawę o zamówieniach publicznych oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 marca 1998 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu od odwołań wnoszonych w postępowaniach o udzielenie zamówień publicznych i rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 1999 r. w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań w sprawach o udzielenie zamówień publicznych a w sprawach nie uregulowanych w tych aktach prawnych, zgodnie z art. 87 ustawy o zamówieniach publicznych maja zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego w sądzie polubownym. Pozostałe przepisy k.p.c., skoro ustawodawca do nich nie odsyła, mogą być pomocne w wyjaśnianiu różnych wątpliwości związanych ze wskazanym wyżej specjalnym postępowaniem odwoławczym w sprawach zamówień publicznych, co oznacza że inne przepisy k.p.c. niż dotyczące sądu polubownego nie mają wprost zastosowania.
Skoro, zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Sąd rozpoznaje skargi na bezczynność tylko organów administracji publicznej oraz tylko w przypadkach określonych w art. 16 ust. 1 pkt 1-4 cytowanej ustawy /w sprawie nie ma miejsca żaden ze wskazanych przypadków/, to skargę do NSA jako niedopuszczalną należało, na podstawie art. 27 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 11 maja 1995 r., odrzuci.
Na marginesie sprawy należy zwrócić jeszcze uwagę, że w ogóle bezczynność zachodzi wtedy, gdy mijają terminy załatwienia sprawy, a nie jest ona rozstrzygnięta. Tymczasem Urząd Zamówień Publicznych podjął wszystkie przewidziane przepisami prawa działania zamierzające do rozpoznania odwołania przez zespół arbitrów. Dopiero po bezskutecznym upływie terminu zakreślonego do uzupełnienia odwołania pozostawiono rozpoznanie bez dalszego biegu.